Ambonezen zijn gek, gek van voetbal en het wereldkampioenschap. Als Nederland van Brazilië heeft gewonnen barst het feest los. In het café klinkt vuurwerk. Door de stad rijden enkele duizenden brommers en auto’s in een lint door de stad. Druk toeterend, zwaaiend, in het oranje gekleed, Nederlandse en oranje vlaggen alom. Van schrik is ergens een becak rijder met fietstaxi en al omgedonderd.
‘Heb je de optocht gezien?’, werd me tijdens de poule-fase al enkele keren gevraagd. ‘Nee’, ik kijk gewoon thuis.’ Maar na de wedstrijd tegen Kameroen was ik toch maar even het huis uitgelopen en richting stad gegaan, benieuwd naar de karavaan van in het oranje geklede Ambonezen. Één keer kwamen ze voorbijrazen, misschien zo’n honderd. Brommertjes voorzien van stickers van de Nederlandse vlag, enkelen zwaaiend met een vlag, maar vooral veel oranje, heel veel oranje.
Na Nederland-Slowakije zag ik een optocht die ik alleen met een demonstratie in Jakarta kan vergelijken. Een demo op brommers dan. De sfeer in het café tijdens de wedstrijd was bizar. Na de 2-0 werden er tafels omgegooid en stonden mensen te dansen tussen de plastic stoelen. Vervolgens loop ik een uurtje door de stad op zoek naar optochten. Lang hoef ik niet te zoeken, overal komen brommertjes vandaan. Het is zaak de grote groep te vinden, en dat lukt. Zeker duizend man rijden als gekken slingerend en toeterend door de straten. Een half uur later is het stil, naar men zegt heeft de politie er al een einde aan gemaakt. Eenmaal aangekomen bij een oranje gekleurde wachtplek voor brommertaxi (ojeks) chauffeurs, zet men voor mij luid het ‘Nederland oh Nederland, jij bent een kampioen’ op. De sopi of plaatselijk gedestilleerde drank vloeit al rijkelijk en ik besluit dat het beter is elders een ojek te nemen.
‘De politie is vast nu al plannen aan het maken waar straks de weg af te zetten.’ In de warung waar ik voor de wedstrijd tegen Brazilië m’n gele rijst naar binnenwerk, word ik voorbereid op de wedstrijd en de gekte van vanavond. De baas kan zelf helaas niet kijken, hij is zevende dag adventist, en als Nederland speelt, is hier op vrijdagavond de zon al onder. ‘Ik hoor het wel om me heen’, zegt hij, ‘als het te stil is, weet ik dat het fout zit’.
De stad verder inlopend is de spanning voelbaar. De lucht ademt voetbal. Het is al stiller op straat, Nederlandse vlaggen wapperen in bries die vanuit de baai de stad inwaait. Voor de wedstrijd tegen Slowakije kon ik geen busje richting het centrum vinden. Iedereen zat al thuis. Dat was een uur voor de wedstrijd. Nu is het nog vijf uur voor de wedstrijd begint. Zo nu en dan word ik gepasseerd door oranje t-shirts op brommers. ‘Belanda, Belanda’ oftewel Nederland, Nederland. ‘Kom je uit Nederland?’ ‘Wie gaat er winnen?’ Even ben ik geen ‘mister’ of bule meer. Ik voel me een ster die onderweg is naar de arena.
Enkele weken geleden kopte de plaatselijke krant Suara Maluku op de voorpagina ‘Ik ben geen Italiaan, ik heb Moluks bloed’. Eronder stond een grote foto van Giovanni van Bronckhorst. Ja, een van de redenen dat men hier zo op de hand van Nederland is, heeft te maken met het Molukse bloed dat door het Nederlands elftal stroomt. Naast Gio, behoort ook Demi de Zeeuw tot de Molukse gelederen. Volgens sommigen zijn de Molukken zelfs hofleverancier als Heitinga en De Jong ook worden meegerekend. Of het waar is, weet ik niet, maar over het algemeen is men hier goed ingelicht als het om voetbal gaat. Zo werd me eerder door een Molukse moslim verteld dat Robin van Persie ook moslim is. Ook hij steutn Nederland. Het doet me denken aan enkele jaren geleden toen ik ook Michael Chang op het Parijse Roland Garros supportte, hij was tenslotte christen.
Met wat toeristen heb ik afgesproken wat te gaan eten en daarna samen de wedstrijd te bekijken. Eerst checken we het cafeetje waar we voetbal gaan kijken. Het zit om half zeven al vol. Nog vierenhalf uur tot de wedstrijd. Na het eten moeten we zo’n anderhalf uur door de harde Molukse live muziek heen zitten. Dan begint de wedstrijd. In de eerste helft is het wat stilletjes, maar de tweede helft slaat alles. Na de 2-1 wordt er op muren geslagen en stoelen gaan stuk, ‘Brasil pulang’ wordt er geschreeuwd, Brazilië moet naar huis. Trots laat een man de tattoo op zijn arm zien: ‘Holland’. We lopen naar buiten op zoek naar de pawai of optocht.
Onderweg komen we politie tegen. Midden op het kruispunt voor de grote Silo kerk staan zo’n tien politiemannen vergezeld van een politieauto die met zwaailichten nog meer blauw de straat op schijnt. De dienstdoende functionaris vertelt me dat ze proberen te voorkomen dat optochten van buiten de stad opgaan in de rijdende mensenmassa in de stad. ‘Als je de optocht wilt zien, kun je beter daar heen lopen’, hij wijst in de richting van het pas verrezen Swiss Hotel. Hij krijgt gelijk. Duizenden supporters passeren op brommers, in auto’s, busjes en zelfs een vrachtwagen. Zo’n tien mannen lopen met een immense Nederlandse vlag. Als het weer wat rustiger wordt, lopen we terug naar huis en komen een jongen met schaafwonden tegen. Hij is in Belakang Soya van de brommer gevallen. Zijn wonden vallen gelukkig mee.
De volgende ochtend thuis wordt me verteld dat de politie probeert de optocht wat te begeleiden en niet te groot wil laten worden. Dit heeft alles te maken met post-conflict spanningen. Veruit de meeste christenen zijn fervente oranje supporters. Tijdens het WK is gemakkelijk te herkennen wat en christelijke en een moslim wijk is. Waar christenen wonen is het oranje, hangen Nederlandse vlaggen en waar moslims wonen is het een mengelmoes van Braziliaanse, Argentijnse en Spaanse vlaggen. Ook tijdens de pawai zijn er velen die het bier hebben gevonden. Er hoeft maar wat te gebeuren in zo’n grote mensenmassa en de rapen zijn gaar.
De volgende dag in het café is Duitsland de Argentijnen de baas. De eigenaar vertelt me excuserend dat ik hier helaas Nederland-Uruguay niet kan komen kijken. Uit voorzorg houdt hij de tent dicht, er is de vorige wedstrijd van het Nederlands elftal te veel gesneuveld…
